Dökme poliüretan; karıştırılan, gazı alınan ve genellikle vakum altında silikon (RTV) kalıba dökülüp ısıyla kürlenen iki bileşenli (izosiyanat ve poliol) reçinelerden oluşan bir ailedir. Formülasyon değiştirilerek aynı süreçle yaklaşık Shore 30A'dan başlayan yumuşak elastomerler, kauçuk benzeri parçalar ve ABS, PP, PC veya PMMA'yı taklit eden, yaklaşık Shore 85D'ye kadar rijit plastikler üretilir; şeffaf, renkli, alev geciktirici ve yüksek sıcaklık kaliteleri de mevcuttur.
Kalıp yatırımı henüz anlamlı değilken üretim plastiği veya kauçuk gibi görünen ve hissettiren onlarca parçaya ihtiyacınız olduğunda doğru seçimdir: pazarlama numuneleri, pilot üretimler, saha testi üniteleri ve küçük partiler. Uretyco'nun köprü üretimi makalesi, dökme üretanı yaklaşık 200 parçaya kadar; düşük kalıp maliyeti, yüksek parça başı maliyet ve 1–2 haftada ilk parçalarla konumlandırır.
Kaliteler ve tipik özellikler
| Kalite ailesi | Sertlik | Çekme mukavemeti | Kopma uzaması | Tipik kullanım |
|---|---|---|---|---|
| Yumuşak elastomer | Shore 30–60A | ≈ 2–8 MPa | ≈ %300–600 | Contalar, tutamaklar, yumuşak dokunuşlu kapaklar |
| Orta sertlikte elastomer | Shore 70–95A | ≈ 8–25 MPa | ≈ %200–500 | Tamponlar, sızdırmazlık elemanları, tekerlekler, üst kalıplama simülasyonu |
| Yarı rijit (PP benzeri) | Shore 65–75D | ≈ 20–35 MPa | ≈ %20–100 | Klipsler, esnek gövdeler, geçmeli bağlantılar |
| Rijit (ABS benzeri) | Shore 75–85D | ≈ 40–65 MPa | ≈ %5–20 | Gövdeler, kapaklar, trim parçaları |
| Şeffaf (PMMA/PC benzeri) | Shore 80–87D | ≈ 50–75 MPa | ≈ %5–15 | Lensler, ışık kılavuzları, şeffaf kapaklar |
Dolgusuz kalitelerin yoğunluğu yaklaşık 1,05–1,20 g/cm³'tür. Standart rijit kalitelerin ısıl eğilme sıcaklığı kabaca 60–90 °C'dir; ısı kaynaklarına yakın parçalar veya yanmazlık hedefleri için özel yüksek sıcaklık ve alev geciktirici formülasyonlar bulunur.
Değerler reçine markasına, kaliteye, karışım oranına, kürleme programına ve et kalınlığına göre değişir. 'ABS benzeri' veya 'PP benzeri', termoplastikle aynı kimyasal direnç, yaşlanma, UV dayanımı veya sertifikalar anlamına gelmez; yalnızca benzer sertlik ve rijitliği ifade eder. Tasarımı seçilen reçinenin veri sayfasıyla yapın ve parçaları gerçek kullanım ortamında doğrulayın.
Silikon kalıplarda vakum döküm
Süreç, genellikle SLA veya PolyJet baskısı ya da talaşlı işlenmiş bir parça olan ve döküm parçaların sahip olması gereken yüzeye kadar işlenen bir ana modelle başlar. Ana modelin etrafına silikon dökülür, kalıp planlanan ayırma çizgisi boyunca kesilerek açılır ve reçine bu kalıba dökülür. Tipik tasarım önerileri:
- Ana model kalitesi: ana modeldeki her çizik, katman izi ve zımpara izi her parçaya aktarılır; bu nedenle ana model için doku veya parlaklığı belirtin.
- Et kalınlığı: kabaca 1,5–3 mm aralığındaki eşit et kalınlıkları en güvenilir şekilde dökülür; çok ince veya çok kalın kesitler eksik dolum, çökme veya çarpılma riski taşır.
- Ters açılar ve köşeler: esnek silikon ters açılara ve az kalıp çıkma açısına tolerans gösterir, ancak keskin iç köşeler kalıbı yırtar. Uretyco'nun silikon kalıplama rehberi cömert radyüsler kullanmayı ve ayırma çizgisi, giriş izleri ile çapağın nereye düşeceğini planlamayı önerir.
- Ek parçalar: dişli burçlar kalıba yerleştirilerek dökülebilir veya sonradan takılabilir; bunları teknik resimle birlikte listeleyin.
- Büyük düz parçalar: ince ve büyük paneller kürleme sırasında çarpılabilir; nervürler veya biraz daha kalın bir et kalınlığı yardımcı olur.
Toleranslar ve yüzey
Dökme üretanın hassasiyeti ana modele, kalıp ve reçine çekmesine ve parça boyutuna bağlıdır; teklifte ve siparişte netleşir. Kritik geçmeleri teknik resimde belirtin, enjeksiyon kalıplamaya göre daha fazla değişkenlik bekleyin ve montajları ilk parçalarla doğrulayın. Yüzey ana modeli izler: parlatılmış ana model parlak, kumlanmış ana model ise homojen mat dokulu parçalar verir.
Renk ve yüzey işlemleri
Yüzey işlemlerinin çoğu her parçada ayrı ayrı değil, reçinede veya ana modelde yapılır.
| Seçenek | Ne sağlar | Notlar |
|---|---|---|
| Kütlede renklendirme | Parça boyunca renk | Pigment RAL, Pantone veya numuneye göre eşleştirilir; partiler arasında hafif ton farkı olabilir. |
| Ana model dokusu | Mat, parlak veya dokulu yüzey | Kalıp yapımından önce ana modele uygulanır ve o kalıptan çıkan her parçaya kopyalanır. |
| Boya, yumuşak dokunuşlu boya | Tam renk, dokunma hissi | En tutarlı renk eşleşmesi; iyi bir yüzey hazırlığı gerektirir. |
| Şeffaf kaliteler, parlatılmış | Saydamlık | Şeffaf parçalar zamanla UV etkisiyle sararabilir; koruyun veya test edin. |
| Tampon baskı | Logo, yazılar | Gerekiyorsa boyadan sonra uygulanır. |
Yumuşak ve rijit üretanlar tek bir parçada sırayla dökülerek üst kalıplanmış veya çift enjeksiyonlu üretim parçaları taklit edilebilir. Bu da dökme üretanı, çift enjeksiyon kalıbına yatırım yapmadan önce tutamakları ve sızdırmazlık elemanlarını test etmenin pratik bir yolu yapar.
- Silikon KalıplamaRTV, LSR ve yumuşak kalıp silikon süreçleri.
- Köprü ÜretimiDökme üretanın prototip ile seri üretim arasındaki yeri.
Maliyet ve teslim süresi etkenleri
Dökme üretan, düşük kalıp maliyetine karşılık parça başına daha yüksek fiyat demektir.
- Ana model: basılıp elle işlenen ana model ilk maliyet kalemidir; mevcut bir ana modeli yeniden kullanmak zaman kazandırır.
- Kalıplar: her silikon kalıp sınırlı sayıda parça verir; bu nedenle her ek kalıpla maliyet kademeli olarak artar. Kalıp maliyetini boyut ve karmaşıklık belirler.
- Reçine ve işçilik: özel kaliteler (şeffaf, yüksek sıcaklık, alev geciktirici), boya ve ek parçalar maliyeti artırır; parça başı maliyet adet arttıkça ancak yavaşça düşer.
- Teslim süresi: Uretyco'nun köprü üretimi makalesi ilk parçalar için yaklaşık 1–2 hafta öngörür; renk eşleştirme, boya ve muayene kapsamı süreyi uzatır.
- Belgeler: muayene raporu ve ilk numune onayı isteğe bağlıdır ve teklif aşamasında talep edilmelidir.
Dökme üretan ve diğer köprü seçenekleri
| Seçenek | En uygun olduğu adet | Kalıp maliyeti | Parça başı maliyet | İlk parçaya kadar süre |
|---|---|---|---|---|
| Dökme üretan (RTV) | ≤ 200 parça | Düşük | Yüksek | 1–2 hafta |
| MJF / SLS | ≤ 5.000 naylon parça | Yok | Orta | 5–10 gün |
| Yumuşak (alüminyum) enjeksiyon kalıbı | 1.000–25.000 parça | Düşük | Düşük–orta | 2–3 hafta |
| Sert (çelik) enjeksiyon kalıbı | 25.000+ parça | Yüksek | En düşük | 6–10 hafta |
Bu değerler Uretyco'nun köprü üretimi makalesinden alınmıştır. Malzemenin gerçekçiliği de farklıdır: MJF parçalar gerçek naylondur, enjeksiyon kalıplı parçalar üretim malzemesinin kendisidir, dökme üretan ise hedef plastiği taklit eder. Daha yüksek adetlerdeki esnek parçalar veya tıbbi, gıda temaslı ya da yüksek sıcaklıklı kullanımlar için LSR veya başka bir silikon yöntemi daha güçlü bir seçimdir.
Dökme poliüretan ne zaman seçilmemeli?
Birkaç yüz parçanın üzerindeki adetler: kalıp ömrü ve işçilik, parça başı maliyeti yüksek tutar. Belirtilen üretim malzemesiyle test edilmesi gereken parçalar (UL listeleri, gıda teması, tıbbi kullanım): gerçek malzemeyi kullanın. Boyasız uzun süreli dış mekân kullanımı veya reçinenin sıcaklık sınırının üzerinde çalışma. Büyük parçalarda dar toleranslar. Yakıtlara, çözücülere veya diğer agresif kimyasallara maruziyet.
Tipik uygulamalar
- Görünüm ve his prototipleri ile pazarlama numuneleri.
- Pilot üretimler, saha testi üniteleri ve küçük üretim partileri.
- Düşük adetli gövdeler, kapaklar ve trim parçaları.
- Yumuşak dokunuşlu tutamaklar, contalar, sızdırmazlık elemanları ve tamponlar.
- Şeffaf lens ve ışık kılavuzu prototipleri.
- Üst kalıplanmış ve çift enjeksiyonlu parçaların simülasyonları.
Uretyco'da dökme poliüretan nasıl belirtilir?
- 1Reçineyi işleve göre seçin
Hedef sertliği (Shore A veya D), taklit edilecek plastik veya kauçuğu, rengi (RAL, Pantone veya numune) ve varsa şeffaflık, ısı veya alev geciktiricilik gereksinimini belirtin.
- 2STEP dosyası ve teknik resim yükleyin
Kritik ölçüleri, görünür yüzleri, dokuyu, ek parçaları ve kabul edilebilir ayırma çizgisi ile giriş konumlarını gösterin.
- 3İlk parçaları onaylayın
Pilot partilerde seri üretimden önce ilk numune veya örnek onayı isteyin; bu adım isteğe bağlıdır.
Sık sorulan sorular
Bir silikon kalıptan kaç parça çıkar?
Reçineye, geometriye ve yüzey beklentisine bağlı olarak tipik olarak 15–25 civarında; agresif reçineler, derin ters açılar ve parlak kozmetik yüzeyler kalıp ömrünü kısaltır. Daha yüksek adetler için aynı ana modelden birden fazla kalıp yapılır.
Parçaları neden doğrudan 3D baskıyla üretmiyoruz?
Birkaç parça için baskı genellikle daha hızlı ve ucuzdur. Dökme üretan; kalıplanmış görünümlü yüzeye, kütlede renge, şeffaf bölümlere veya baskının aynı kalitede sunamadığı kauçuk benzeri kalitelere sahip onlarca özdeş parçaya ihtiyaç duyduğunuzda kendini amorti eder.
Dökme poliüretan ile TPU aynı şey mi?
Hayır. TPU, enjeksiyonla kalıplanan, ekstrüde edilen veya basılan ve yeniden eritilebilen bir termoplastiktir. Dökme poliüretan ise kalıp içinde kürlenen iki bileşenli bir termosettir. İkisi benzer sertlik aralıklarını kapsar; ancak farklı yöntemlerle işlenir ve veri sayfaları birbirinin yerine kullanılamaz.
Dökme üretan gıda temaslı veya tıbbi parçalarda kullanılabilir mi?
Yalnızca bu kullanım için özel olarak sertifikalandırılmış reçinelerle ve müşteri tarafından yapılan doğrulamayla; döküm reçinelerinin çoğu prototip ve ön seri parçalar içindir. Mevzuata tabi parçalarda üretim malzemesini, örneğin LSR'yi veya sertifikalı bir termoplastiği kullanın.
İlgili kaynaklar
- Silikon KalıplamaRTV, LSR ve yumuşak kalıp silikon süreçleri.
- Köprü ÜretimiPrototipten seri üretime geçişi planlamak.
- Standart SLA ReçinePürüzsüz baskı ana modeller.
- PolyJet Rijit Opakİnce detaylı ana modeller ve görsel modeller.
- Sıvı Silikon Kauçuk (LSR)Conta ve yumuşak parçalar için üretim elastomeri.
- TPU 95ATermoplastik elastomer alternatifi.
- Enjeksiyon KalıplamaAdetler kalıbı haklı çıkardığında.
- Kalite Kontrolü ve Muayeneİlk numune ve muayene kapsamı.
İlgili malzemeler
Aradığınızı bulamadınız mı? Üretim projeniz için ekibimizle iletişime geçin.







