17-4 PH (UNS S17400, AISI 630, EN 1.4542 / X5CrNiCuNb16-4); yaklaşık %17 krom, %4 nikel ve %4 bakır içeren martenzitik bir paslanmaz çeliktir. Çözeltiye alınmış durumda (Durum A) tedarik edilir ve yaklaşık 480–620 °C'de yapılan tek bir yaşlandırma işlemiyle bakırca zengin parçacıklar çökeltilerek mukavemetlendirilir. Yaşlandırma havada ve çok az çarpılmayla gerçekleştiğinden parçalar önce ölçüye yakın işlenip sonra sertleştirilebilir.
Parça, paslanmaz çelik korozyon davranışını korurken 304 veya 316L'den çok daha yüksek mukavemet gerektiriyorsa 17-4 PH'yi seçin: tavlanmış 304'ün kabaca iki katı çekme mukavemeti ve 3,5–6 katı akma dayanımı. Miller, vana milleri, bağlantı elemanları, bağlantı parçaları ve mekanizma parçaları tipik örneklerdir. Korozyon direnci pek çok ortamda genel olarak 304 ile karşılaştırılabilir, ancak klorürlü ortamlarda 316L'nin belirgin biçimde altındadır; doğru yaşlandırma durumunu seçmek, alaşımı seçmek kadar önemlidir.
Mekanik ve fiziksel özellikler
| Durum | Yaşlandırma sıcaklığı | Rm (min.) | Rp0,2 (min.) | Kopma uzaması (min.) | Sertlik |
|---|---|---|---|---|---|
| H900 | 482 °C | 1310 MPa | 1170 MPa | %10 | ≥ 40 HRC |
| H1025 | 552 °C | 1070 MPa | 1000 MPa | %12 | ≥ 35 HRC |
| H1075 | 579 °C | 1000 MPa | 860 MPa | %13 | ≥ 32 HRC |
| H1150 | 621 °C | 930 MPa | 725 MPa | %16 | ≥ 28 HRC |
| Durum A | Yok (çözeltiye alınmış) | Belirtilmez | Belirtilmez | Belirtilmez | ≤ 38 HRC; işleme içindir, kullanım için değil |
| Özellik | Tipik değer | Notlar |
|---|---|---|
| Yoğunluk | 7,78 g/cm³ | Diğer paslanmaz çeliklere benzer. |
| Elastisite modülü | ≈ 197 GPa | Diğer çeliklere benzer. |
| Isı iletkenliği | ≈ 18 W/m·K | 304'ten biraz yüksek. |
| Isıl genleşme katsayısı | ≈ 11 µm/m·K | Östenitik 304/316'dan (≈ 17) düşük, karbon çeliğine yakın. |
| Manyetiklik | Evet | Martenzitik yapı; manyetik olmaması gereken parçalar için uygun değildir. |
| Kullanım sıcaklığı | ≈ 315 °C'ye kadar | Bu sıcaklığın üzerinde uzun süre kalmak tokluğu düşürür. |
| Yaşlandırmada boyut değişimi | ≈ %0,05 (H900) ile ≈ %0,1 (H1150) arası daralma | Küçük ve öngörülebilirdir; dar toleranslı detaylarda telafi edin veya yaşlandırmadan sonra bitirin. |
Durum tablosu, çubuk için ASTM A564 minimum değerlerini gösterir; tipik değerler daha yüksektir. H900'den H1150'ye doğru mukavemet düşerken tokluk, süneklik ve gerilmeli korozyon direnci artar. Tasarımda ilgili spesifikasyonu (ASTM A564, AMS 5643 veya EN 10088-3) ya da malzeme sertifikanızı kullanın.
Talaşlı işleme ve ısıl işlem sırası
Olağan akış basittir: Durum A'da işleyin, istenen duruma yaşlandırın, ardından pasive edin. Dikkat edilmesi gerekenler:
- İşlenebilirlik: Durum A kabaca 304 gibi işlenir; takımı zorlar ve pekleşmeye eğilimlidir. Rijit bağlama, keskin takımlar ve kararlı ilerleme kullanın. Uretyco'nun paslanmaz çelik seçim rehberi de bu yolu önerir; geometri izin veriyorsa işlemeden sonra H1025 veya H1075'e yaşlandırma yapılır.
- Yaşlandırma daralması: parçalar yaşlandırmada hafifçe küçülür (H900 için ≈ %0,05, H1150 için ≈ %0,1'e kadar). Dar geçmelerde bunu işleme ölçülerinde telafi edin ya da pay bırakıp yaşlandırmadan sonra bitirin.
- Durum A bir kullanım durumu değildir: yaşlandırılmış malzemeye göre tokluğu ve gerilmeli korozyon direnci düşüktür. Son durumu her zaman teknik resimde belirtin.
- Cidarlar, cepler ve dişler: CNC Tasarım Kılavuzu'nun paslanmaz çelik değerleri geçerlidir (en az 1,2 mm et kalınlığı, en fazla 3:1 cep oranı); dişleri standart ölçülerde (M2–M10) ve çapın 1,5–3 katı derinlikte tutun.
- Kaynak: mümkündür; ancak tam özellikler için sonrasında yeniden çözeltiye alma ve yaşlandırma gerekir. Kaynaklı montajları ısıl işlemi göz önünde bulundurarak planlayın.
Toleranslar ve yüzey kalitesi
Uretyco, belirtilmemiş toleransları ISO 2768-mK olarak kabul eder; işlenmiş yüzey yaklaşık Ra 1,6–3,2 µm'dir ve hafif çapak alınır. Ölçülerin yaşlandırma ve pasivasyondan önce mi sonra mı geçerli olduğunu teknik resimde belirtin. Isıl işlem teslim süresini uzatır; kesin değerler teklifte ve siparişte netleşir.
Pasivasyon ve yüzey işlemleri
Talaşlı işlenen paslanmaz çelik, takımlardan ve taşıma sırasında serbest demir alır; yaşlandırma da hafif bir tav rengi bırakır. Son işleme ve yaşlandırmadan sonra ASTM A967'ye göre yapılan pasivasyon pasif tabakayı yeniler; korozif ortamda çalışacak her parça için bunu açıkça belirtin.
| İşlem | Ne sağlar | 17-4 PH için notlar |
|---|---|---|
| İşlenmiş yüzey | En düşük maliyet | Giderilmezse yaşlandırmadan kalan tav rengi kalır. |
| Pasivasyon (ASTM A967) | Korozyon direncini yeniler | İşleme ve yaşlandırmadan sonra önerilir; boyut değiştirmez. |
| Kumlama (cam bilye) | Homojen mat görünüm | Tav rengini giderir; ardından pasivasyon uygulayın. |
| Elektropolisaj | Pürüzsüz, temiz ve parlak yüzey | Az miktarda malzeme kaldırır; geçmelerde hesaba katın. |
| Ayna parlatma | Optik veya sızdırmazlık yüzeyleri | Ra 0,4 µm'nin altı; tipik olarak %50–150 ek maliyet. |
Parçayı daha sonra yaşlandırma sıcaklığının üzerine ısıtan her süreç, örneğin bazı kaplamalar veya sert lehimleme, malzeme durumunu değiştirir. Yüksek sıcaklıklı yüzey işlemlerini ısıl işlemle birlikte planlayın.
Maliyet ve teslim süresi etkenleri
Uretyco'nun paslanmaz çelik seçim rehberi, 17-4 PH'nin maliyetini 304'ün yaklaşık 1,6 katı olarak verir. Stok fiyatının ötesindeki başlıca etkenler:
- Makine süresi: Durum A, 304 gibi işlenir; karbon çeliğinden yavaştır ve takımı daha çok aşındırır. Derin cepler ve küçük çaplı takımlar maliyeti hızla artırır.
- Isıl işlem: yaşlandırma, teslim süresini uzatan ayrı bir fırın adımıdır. H900 ile H1150 aynı derecede basittir; durumu fiyata göre değil, performansa göre seçin.
- Stok: standart çubuk ölçüleri yaygın olarak bulunur; sertifikalı veya özel ölçüler süreyi uzatır, stoktaki malzeme ise genellikle daha hızlıdır.
- Belgeler: malzeme sertifikası ve muayene raporu isteğe bağlıdır ve teslim süresini uzatabilir; bunları teklif aşamasında talep edin.
17-4 PH ve yaygın alternatifleri
| Malzeme | Mukavemet (Rm) | Korozyon | İşlenebilirlik | Manyetiklik | Göreli maliyet |
|---|---|---|---|---|---|
| Paslanmaz 17-4 PH | ≈ 930–1310 MPa (H1150–H900) | İyi; pek çok ortamda 304'e benzer | Orta (Durum A) | Evet | 304'ün ≈ 1,6 katı |
| Paslanmaz 304 | ≈ 515 MPa | Çok iyi | Zayıf–orta; pekleşir | Hayır (soğuk işlenince hafifçe) | Referans |
| Paslanmaz 316L | ≈ 485 MPa | Mükemmel, klorürlü ortamlar dahil | Zayıf–orta | Hayır | 304'ün ≈ 1,4 katı |
| Alaşımlı çelik 4140, ön sertleştirilmiş | ≈ 900–1050 MPa | Zayıf; kaplama gerektirir | Orta | Evet | Daha düşük |
| Titanyum Grade 5 | ≈ 950 MPa | Mükemmel | Zor | Hayır | Çok daha yüksek |
Yakın bir akrabası olan ve haddeleme yönüne dik doğrultuda daha iyi tokluk sunan 15-5 PH, havacılık teknik resimlerinde sık kullanılan bir ikamedir; belirtmeden önce bulunabilirliğini teyit edin.
17-4 PH ne zaman seçilmemeli?
Deniz suyuna daldırma, klorürlü aralıklar veya sıçrama bölgeleri: 316L veya dupleks kaliteler oyuklanmaya daha dayanıklıdır. Darbe alan ya da gerilmeli korozyona yatkın ortamlarda çalışan H900 parçalar: bunun yerine H1025–H1150 seçin. Yaklaşık 315 °C'nin üzerinde çalışma. Manyetik olmama gereksinimi. Yalnızca orta düzey mukavemet gereken basit parçalar: 304 daha ucuzdur ve ısıl işlem gerektirmez.
Tipik uygulamalar
- Pompa milleri, vana milleri ve vana iç parçaları.
- Yüksek mukavemetli bağlantı elemanları, pimler ve burçlar.
- Havacılık bağlantı parçaları ve aktüatör parçaları.
- Islak ortamlarda çalışan dişliler, kaplinler ve mekanizma parçaları.
- Korozyon direnci gereken kalıp parçaları ve fikstürler.
- Petrol ve gaz bileşenleri; H2S içeren (ekşi) ortam kuralları (NACE MR0175 / ISO 15156) belirli çift yaşlandırma durumları şart koşar.
Uretyco'da 17-4 PH nasıl belirtilir?
- 117-4 PH'yi ve son durumu seçin
En yüksek mukavemet için H900, dengeli özellikler için H1025–H1075, tokluk ve gerilmeli korozyon direnci için H1150.
- 2STEP dosyası ve 2D teknik resim yükleyin
Ölçülerin yaşlandırma sonrası için geçerli olup olmadığını belirtin; pasivasyon, diş ve yüzey işlemi notlarını ekleyin.
- 3Belgeleri teklif aşamasında isteyin
Sertifikalar ile sertlik veya muayene raporları üretimden önce planlanmalıdır.
Sık sorulan sorular
Hangi durumu belirtmeliyim?
H900 en yüksek mukavemeti verir, ancak tokluğu ve gerilmeli korozyon direnci en düşüktür. H1025 veya H1075 genel amaçlı iyi bir dengedir; H1150 ise darbe, ekşi ortam veya çatlamaması gereken parçalar için uygundur. Kullanım için asla Durum A belirtmeyin.
17-4 PH'nin Avrupa standartlarındaki karşılığı nedir?
1.4542, X5CrNiCuNb16-4 (EN 10088); AISI 630 olarak da bilinir. EN 10088, ısıl işlem durumlarını H numaraları yerine minimum çekme mukavemetiyle (ör. +P1070) adlandırır; bu nedenle istenen durumu açıkça belirtin.
17-4 PH manyetik midir?
Evet, martenzitik yapısı nedeniyle tüm durumlarda manyetiktir. Manyetik olmayan bir paslanmaz parça gerekiyorsa 316L kullanın.
17-4 PH 3D baskı metali olarak kullanılabilir mi?
Lazer toz yatağı füzyonunda (DMLS/SLM) en yaygın kullanılan paslanmaz çeliklerden biridir; ancak basılan parçalar kendine özgü ısıl işlem gerektirir ve dövme malzemenin özelliklerini birebir karşılamaz. Uretyco'nun 3D baskı rehberi paslanmaz çeliği metal seçenekleri arasında sayar ve metal baskıyı talaşlı işlemeyle pratik olarak üretilemeyen geometrilere ayırır.
İlgili kaynaklar
- Paslanmaz 304, 316L ve 17-4 PHÜç kalite arasında seçim.
- Paslanmaz Çelik 304Varsayılan östenitik paslanmaz çelik.
- Paslanmaz Çelik 316LKlorürlü ortamlar ve deniz koşulları için.
- Alaşımlı Çelik 4140Korozyonun sorun olmadığı yerlerde daha ucuz mukavemet.
- Inconel 718Sıcaklık 17-4 PH'nin sınırını aştığında.
- CNC Tasarım KılavuzuToleranslar, et kalınlıkları, dişler ve bağlamalar.
- Yüzey İşlemi KılavuzuPasivasyon, elektropolisaj ve teknik resimde gösterimi.
- Teknik Resimler ve Toleranslar2D teknik resimde neler yer almalı?
İlgili malzemeler
Aradığınızı bulamadınız mı? Üretim projeniz için ekibimizle iletişime geçin.







